कालीगण्डकी नदीमा आएको बाढीले पुलमा क्षति पुर्याएपछि सडक सम्पर्क टुटेका स्याङ्जा र गुल्मीबीच हलुका सवारीसाधन सञ्चालन गर्न वैकल्पिक मार्ग खोलिने भएको छ ।
कालीगण्डकी ‘ए’ जलविद्युत् आयोजनाको बाँधस्थल र गुल्मीतर्फको सुरुङ प्रयोग गरेर तत्कालका लागि यातायात सञ्चालन गर्न लागिएको हो ।
असोज ११ गते आएको भीषण बाढीले स्याङ्जाको कालीगण्डकी गाउँपालिका–७ मिर्मी र गुल्मीको कालीगण्डकी गाउँपालिका–१ हर्मिचौर जोड्ने पक्की पुल तथा झोलुङ्गे पुलमा क्षति पुर्याएपछि दुई जिल्लाबीचको नियमित आवतजावत प्रभावित भएको थियो ।
पुलमा क्षति पुगेपछि विद्यार्थीलाई विद्यालय जान, बिरामीलाई अस्पताल लैजान तथा खाद्यान्नलगायत अत्यावश्यक सामग्री ओसारपसार गर्न समस्या भएको छ । चाडपर्व नजिकिँदै गर्दा आवतजावत सहज बनाउन वैकल्पिक मार्ग प्रयोगमा ल्याउन लागिएको हो ।
शनिबार स्याङ्जा र गुल्मीका जिल्ला प्रशासन कार्यालयका प्रतिनिधि, कालीगण्डकी ‘ए’ जलविद्युत् केन्द्रका कर्मचारी तथा स्थानीयबीच भएको सर्वपक्षीय छलफलले बाँधस्थल हुँदै हलुका सवारीसाधन सञ्चालन गर्ने निर्णय गरेको केन्द्रका सहायक प्रशासकीय अधिकृत ठाकुर पाण्डेयले बताए ।
निर्णयअनुसार स्याङ्जाको कालीगण्डकी–७ तातोपानीदेखि गुल्मीको कालीगण्डकी–१ सुरुङ मार्ग हुँदै हलुका चारपाङ्ग्रे सवारी सञ्चालन गरिनेछ । सडक सुरक्षाको न्यूनतम मापदण्ड पालना गरी सोमबार बिहान ६ बजेदेखि बेलुकी ५ बजेसम्म सवारी सञ्चालन गर्ने व्यवस्था मिलाइएको छ ।
कालीगण्डकी ‘ए’ जलविद्युत् केन्द्रका प्रमुख आत्मेश पौड्यालका अनुसार सुरुङ सफाइ गरी बत्ती जडानको कामसमेत लगभग पूरा भइसकेको छ । सुरुआती चरणमा मोटरसाइकल र तीनपाङ्ग्रे सवारीसाधन सञ्चालन गर्ने गरी काम अघि बढाइएको भए पनि अहिले हलुका चारपाङ्ग्रे सवारीसमेत सञ्चालन गर्ने व्यवस्था मिलाइएको हो ।
‘दुई जिल्लाबीच समन्वय कायम होस् भनेर सुरुङ सफा गरेर बत्ती जडान गर्यौँ । तत्कालका लागि मोटरसाइकल, तीनपाङ्ग्रे र हलुका सवारीसाधन सञ्चालन गर्ने व्यवस्था मिलाइएको हो,’ पौड्यालले भने ।
वैकल्पिक मार्गमा सुरक्षा व्यवस्थाका लागि नेपाल प्रहरी परिचालन गरिनेछ । इलाका प्रशासन कार्यालय वालिङका प्रमुख कृतन पौडेलले ठाउँठाउँमा प्रहरी चौकी रहेकाले आवश्यकताअनुसार जनशक्ति परिचालन गरेर यातायात व्यवस्थापन गर्न सकिने बताए ।
‘यो धेरै गाह्रो काम होइन । ठाउँठाउँमा प्रहरी चौकी छन् । समय मिलाएर त्यहीँबाट जनशक्ति परिचालन गरी यातायात व्यवस्थापन गर्न सकिन्छ,’ पौडेलले भने ।
गुल्मीकी सहायक प्रमुख जिल्ला अधिकारी किरण जोशीले वैकल्पिक मार्ग सञ्चालनको मुख्य उद्देश्य नागरिकलाई तत्काल यातायात सुविधा दिनु रहेको बताइन् ।
‘बाटो सञ्चालन भएपछि जनतालाई यातायातका लागि केही सुविधा हुन्छ । हाम्रो त्योभन्दा ठूलो लक्ष्य केही छैन,’ उनले भनिन् ।
सवारी सञ्चालनका क्रममा स्याङ्जा र गुल्मी दुवैतर्फका स्थानीय तहले आवश्यक व्यवस्थापन गर्नेछन् भने सुरक्षा व्यवस्था मिलाउन दुवै जिल्लाका जिल्ला सुरक्षा समितिलाई आग्रह गरिएको छ ।
तर वैकल्पिक मार्ग तत्कालको समस्या समाधानका लागि मात्र भएकाले क्षतिग्रस्त पुलको स्थायी पुनर्निर्माण गर्नुपर्ने स्थानीयको माग छ । चाडपर्व नजिकिँदै गएको र सेतीवेणी–मिर्मी–हर्मिचौर क्षेत्र दुई जिल्लाबीचको महत्वपूर्ण आवतजावत मार्ग भएकाले नियमित यातायात छिटो सञ्चालन गर्नुपर्ने उनीहरूको भनाइ छ ।
बाढीले कालीगण्डकी ‘ए’ जलविद्युत् आयोजना निर्माणका क्रममा बनाइएको करिब १६० मिटर लामो बाँधस्थल नजिकको ट्रस पुलमा समेत क्षति पुर्याएको छ । त्यस स्थानमा स्थायी पक्की पुल निर्माणका लागि सम्बन्धित निकायसँग माग गर्ने निर्णय भएको पाण्डेयले बताए ।
त्यस्तै, मिर्मी बाँधस्थलको क्यान्टिन हाउसदेखि आँधीमुहान तातोपानीसम्मको स्थायी आवागमन समस्याको समाधानका लागि कफर ड्याम निर्माण गर्न सम्बन्धित निकायसँग माग गर्ने निर्णय भएको छ ।
बाँधस्थलबाट मिर्मीतर्फ जाने अर्को वैकल्पिक सडक निर्माणका लागि आवश्यक प्रक्रिया अघि बढाएर सम्बन्धित माथिल्लो तथा प्राविधिक निकायमा प्रस्ताव पेस गर्ने निर्णयसमेत भएको छ ।
स्थायी पुल तथा वैकल्पिक सडक निर्माण नहुँदासम्म बाँधस्थल र सुरुङ हुँदै सञ्चालन हुने मार्गले विद्यालय, अस्पताल तथा दैनिक उपभोग्य सामग्रीका लागि हुने आवतजावतमा केही सहजता ल्याउने अपेक्षा गरिएको छ ।
